«زبان مادریِ من هویت من است!»
اگر توِ فارس زبان، زبان مادریت را دوست داری و میخواهی به آن زبان تحصیل کنی، نمی توانی این حق را از من بگیری!

#حسن_راشدی : اول اسفند ١٤٠٤

( به مناسبت ٢١ فوریه، روز جهانی زبان مادری)

دلیل نامگذاری روز جهانی زبان مادری از زمانی آغاز شد که در سال ۱۹۵۲ دانشجویان دانشگاه‌های مختلف شهر داکا پایتخت امروزی کشور #بنگلادش که در آن زمان #پاکستان شرقی نامیده می‌شد و هنوز مستقل نشده بود، از جمله دانشجویان دانشگاه #داکا و دانشکدهٔ پزشکی آن تلاش جهت ملی کردن زبان بنگالی به عنوان دومین زبان پاکستان (در کنار زبان اردو) تظاهرات مسالمت‌آمیزی در این شهر براه انداختند. به دنبال این حرکت دانشجویان، پلیس به آن‌ها تیراندازی کرده، عده‌ای از آن‌ها را کشت. بعد از استقلال بنگلادش از پاکستان و به درخواست این کشور، برای نخستین‌بار #سازمان_یونسکو در ۱۷ نوامبر سال ۱۹۹۹ روز ۲۱ فوریهٔ (برابر با دوم و گاهی سوم اسفند) را #روز_جهانی_زبان_مادری نامید و از سال ۲۰۰۰ این روز در بیشتر کشورها گرامی داشته می‌شود و برنامه‌هایی در ارتباط با این روز برگزار می‌گردد.

در ایران نیز برای اولین بار به مناسبت روز جهانی زبان مادری دوم اسفندماه سال ١٣٨٢ برابر با ۲۱ فوریه سال ۲۰۰۴ میلادی مراسمی در شهر تبریز در تالار «دکتر مبیّن» توسط فعالین مدنی و همزمان و در همان روز در تهران در دانشگاه علم و صنعت، توسط دانشجویان تُرک دانشگاه‌های تهران برگزار شد. موضوع اصلی سخنرانها و شعرا در این مراسم، لزوم آموزش به زبان مادری در کشور چندملیتی ایران بود.
در سال‌های بعد نیز برگزاری این مراسم ادامه داشته است.
سازمان جهانی یونسکو معتقد است که، باید امکانات و شرایطی فراهم شود تا زبان‌هایی که در حال فراموشی هستند در کنار زبان‌های حاکم شانس ادامه حیات داشته باشند....

رؤیا و توهم قرارداد ٩٠ ساله راسیست ها...!!

#حسن_راشدی، ٢٢ بهمن ١۴٠۴

روستای ما در شمال استان اردبیل
نزدیک مرز جمهوری آذربایجان (شوروی سابق) است، زمینهای طرف ما بدون جنگل، ولی آنطرف جنگلی است.
من ٩- ١٠ ساله بودم، خدا بیامرز همسایه ساده ما، جنگلهای آن طرف مرز را با دست نشان میداد و میگفت:
«او تایی گؤرورسن؟»
(آن طرف را می‌بینی؟) مال ما بود در قرارداد تورکمنچای روسها از ما برای مدت ٩٠ سال اجاره کردند که اگر بعد از ٩٠ سال ما نخواستیم، این مناطق مال روسها باشد‌؛ این ٩٠ سال هم دو سه سال پیش تمام شد، ولی محمدرضاشاه بی غیرت (این قسمتش را یواشکی میگفت که کسی نشنود!) خبر نداشت زمان قرارداد تمام شده، یک روز بعد از تمام شدن مدت قرارداد ٩٠ ساله، متوجه این موضوع میشود و به روسها (شوروی) تلگراف می‌زند که قرارداد ٩٠ ساله #تورکمنچای تمام شده این مناطق را بما برگردانید!
آنها هم در جواب میگویند:
«مدت زمان تمام شدن این قرارداد دیروز بود، شما دیروز بما هیچ چیز نگفتید و یک روز دیر گفتید و طبق قرارداد، دیگر این مناطق برای همیشه مال ما میشود!
#شاه مشت محکمی بر سر خود میکوبد و میگوید :
«عجب احمقی بودم، چرا من یک روز زودتر این موضوع را نفهمیدم؟!»
آن موقع، منِ ٩- ١٠ ساله هم، پیش خود گفتم این شاه عجب آدم نفهمی است، اگر جریان را بموقع می‌فهمید الان «اوتای با بو تای» (آن‌سو با این‌سو) یکی بود و ما هم راحت میرفتیم از جنگل چوب می آوردیم و خانه خوب می ساختیم (چون زمینهای طرف ما جنگل نداشت)!!

از آن زمان ۶١ سال میگذرد، حالا زمان، زمانِ چت جی پی تی و انفجار اطلاعات است ولی راسیستهای متوهم هیچکدام از مواد قرارداد تورکمنچای را که در سال ١٨٢٨ میلادی و ١٩٨ سال پیش بین دولت تورک قاجار و روسیه تزاری بسته شده نخوانده هنوز هم شبیه همسایه خدا بیامرز و ساده روستای ما فکر میکنند و حرف می زنند؟!

چرا رضا پهلوی و سلطنت طلبها ترکها را تهدید میکنند؟!
#حسن_راشدی ١۵ بهمن ١۴٠۴
بسیاری از سلطنت طلبها و طرفداران رضا پهلوی ترکها را تهدید به مرگ می کنند که  چرا ترکها از رضا پهلوی حمایت نمی کنند و به فراخوانهای او اهمیت نمی‌دهند؟
آنهاییکه کمی آرامتر هستند، میگویند مگر در #آذربایجان گرانی نیست و آذربایجان در شرایط مناسب اقتصادی است؟!
جواب چنین پرسشها را میتوان چنین داد:
اول اینکه رضا پهلوی موج سوار خوبی است نه رهبر اوپوزیسیون خوب!
وی بر موج اعتراضات بر گرانی سوار و در اوج اعتراضات در ١٨ و ١٩ دی ماه، فراخوان داد، و این در حالی بود که او برای روزهای شنبه و یکشنبه ٢٠ و ٢١ دی ماه و از ساعت ١٨ هم فراخوان تجمع و اعتراض داده بود؛ یکهفته بعد هم برای روزهای شنبه، یکشنبه و دوشنبه (٢٧، ٢٨ و ٢٩ دی ماه) فراخوان دیگر داده بود که مردم از حیاط و یا پنجره های خانه‌های خود شعار بدهند؛ که نه در ٢٠ و ٢١ دی ماه،  و نه در ٢٧ الی ٢٩ دی ماه نه تنها #ترکها، بلکه کسی نه تجمع کرد و نه از حیاط و پنجره خویش شعار حمایت از پهلوی داد!

در تجمعات اخیر، شعار «پهلوی برمی‌گرده» چه معنایی داشت؟
حسن راشدی – ١٠ بهمن ۱۴۰۴
شعار «این آخرین نبرده، پهلوی برمی‌گرده» که از سوی برخی معترضان در تجمعات ۱۸ و ۱۹ دی‌ماه شنیده شد، نباید رضا پهلوی و سلطنت‌طلبان را دچار توهم کند.
مردم از هفتم و هشتم دی‌ماه، در اعتراض به گرانی افسارگسیخته به خیابان‌ها آمدند. این اعتراضات در روزهای ۱۸ و ۱۹ دی به اوج خود رسید؛ روزهایی که رضا پهلوی نیز با سوار شدن بر موج نارضایتی‌ها، برای آن‌ها فراخوان صادر کرد.
در نبود تشکیلات منسجم و شعارهای مشخص برای اعتراض به وضعیت اقتصادی، برخی معترضان تحت تأثیر تبلیغات شبانه‌روزی شبکه‌هایی مانند «ایران اینترنشنال» و «من‌وتو» و در شرایط استیصال و درماندگی، از این شعار به‌عنوان نمادی برای اعتراض به وضع موجود استفاده کردند. همین مسئله ظاهراً باعث شد رضا پهلوی چمدان‌هایش را برای آمدن به تهران و حضور در کنار تظاهرکنندگان ببندد!
در حالی که او برای روزهای شنبه و یکشنبه ۲۰ و ۲۱ دی‌ماه از ساعت ۱۸ نیز فراخوان تجمع داده بود، یک هفته بعد هم مردم را به تجمع در روزهای ۲۷، ۲۸ و ۲۹ دی دعوت کرد و پیشنهاد داد افراد از حیاط یا پنجره خانه‌های خود شعار بدهند!
اما نه در ۲۱ و ۲۲ دی‌ماه کسی به خیابان آمد و نه در روزهای ۲۷ تا ۲۹ دی‌ماه صدای شعاری در حمایت از پهلوی از پنجره یا حیاط خانه‌ای شنیده شد.
واقعیت این است که مردم هنوز حافظه تاریخی خود را از دیکتاتوری رضاشاه و محمدرضاشاه پهلوی از دست نداده‌اند و هیچ عقل سلیمی بازگشت به گذشته را نمی‌پذیرد. رضا پهلوی نیز به‌نظر می‌رسد همچنان در آرزوی تکیه زدن بر تخت سلطنت و ادامه مسیر پدر و پدربزرگ خود است.
کسانی که در رؤیای بازگشت سلطنت و تاجگذاری «به‌اصطلاح رضاشاه دوم» هستند، آیا اندیشیده‌اند اگر چنین خوابی تعبیر شود، نسل‌های بعدی با چه سرنوشتی روبه‌رو خواهند شد؟ آیا آن‌ها دوباره ناچار نخواهند شد برای سرنگونی دیکتاتور زمان خود به خیابان بیایند و جوانانشان را قربانی اشتباهات امروز کنند؟
آیا نسل امروز واقعاً ناتوان از یافتن راهی برای ساختن آینده‌ای بهتر و ایرانی دموکراتیک و متکثر است؟

ترکان چگونه مردمانی بودند که در ایران این‌همه نفرت علیه آنها ساخته شد؟

✍️ #حسن_راشدی – ۸ آذر ۱۴۰۴

در دوران پهلوی‌ها نگاه منفی و نفرت‌آلودی نسبت به ترکان در جامعه گسترش یافت؛ نگاهی که ریشه در ترکیبی از نژادپرستی پارسی - آریایی و باستان‌گرایی افراطی داشت و ادامه آن به نسل امروز هم رسیده است.
برای شناخت واقعیت، باید به کتاب‌ها و دیوان‌های شعرای چند قرن گذشته مراجعه کرد؛ آثاری که پیش از دوره سیاست‌های شوونیستی نوشته شده‌اند.
🟦 ترک در معنای واقعی
در متون تاریخی و ادبیات کهن، واژهٔ «ترک» و «ترکان» در معنای واقعی به مردمانی قدرتمند، جنگاور، سفیدچهره و زیباروی اشاره دارد که:
بعد از اسلام هزار سال حکومت ایران را در دست داشتند و امپراتوری‌های بزرگی ساختند،
از ختا و ختن تا خراسان، فارس، آذربایجان، شام و روم گسترده بودند و
در جنگ‌ها شجاع و پیروز شناخته می‌شدند.
واژهٔ «تُرکتازی» نیز در معنای واقعی یعنی تاختن تیزپا و پیروزی بر دشمن.
🟩 ترک در معنای مجازی در شعر فارسی
در دیوان اکثر شعرای فارسی‌گوی، «ترک» نماد زیبایی، خرد، عدالت و آزادگی است:
زیباروی
ماه‌وش
خورشیدفام
دانا، عالم
روشن‌ضمیر، خردمند، سلیم
آزادمنش و ظلم‌ستیز
در مقابل، واژهٔ «هندو» در معنای مجازی نماد تاریکی، سیاهی و بردگی است.
«ترکتازی» نیز به معنای شجاعت، زیرکی، دلاوری و نترسی آمده است.
🟥 نمونه‌هایی از نظامی گنجوی
«گفت: من تُرک نازنین‌اندام
از پدر تُرکتاز دارم نام»
«تُرکتاز است نامت، این عجب است
تُرکتازی مرا همین لقب است»
«خیز تا تُرک‌وار در تازیم
هندوان را در آتش اندازیم»
🔹 «ترک» در معنای مجازی = زیباروی
🔹 «ترکتاز» = شجاع و نترس
🔹 «هندو» = تاریکی، نادانی،